سوره 107: الماعون
 
   بسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِیمِ

   أَرَأَیْتَ الَّذِی یُكَذِّبُ بِالدِّینِ ﴿1﴾
 
   فَذَلِكَ الَّذِی یَدُعُّ الْیَتِیمَ ﴿2﴾
 
   وَلَا یَحُضُّ عَلَى طَعَامِ الْمِسْكِینِ ﴿3﴾
 
   فَوَیْلٌ لِّلْمُصَلِّینَ ﴿4﴾
 
   الَّذِینَ هُمْ عَن صَلَاتِهِمْ سَاهُونَ ﴿5﴾
 
   الَّذِینَ هُمْ یُرَاؤُونَ ﴿6﴾
 
   وَیَمْنَعُونَ الْمَاعُونَ ﴿7﴾
 
  به نام خداوند رحمتگر مهربان   
آیا كسى را كه [روز] جزا را دروغ مى ‏خواند دیدى (1)
این همان كس است كه یتیم را بسختى مى ‏راند (2)
و به خوراك‏ دادن بینوا ترغیب نمى ‏كند (3)
پس واى بر نمازگزارانى (4)
كه از نمازشان غافلند (5)
آنان كه ریا مى‏ كنند (6) 
و از [دادن] زكات [و وسایل و مایحتاج خانه] خوددارى مى‏ ورزند (7) 
 

Chapter 107: AL-MAUN (SMALL KINDNESSES)1
   
   بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِیمِ
 In the name of Allah, Most Gracious, Most Merciful

   أَرَأَیْتَ الَّذِی یُكَذِّبُ بِالدِّینِ ﴿1﴾
 have you seen he who belied the recompense? (1)..7

   فَذَلِكَ الَّذِی یَدُعُّ الْیَتِیمَ ﴿2﴾
 it is he who turns away the orphan(2)..7

   وَلَا یَحُضُّ عَلَى طَعَامِ الْمِسْكِینِ ﴿3﴾
 and does not urge others to feed the needy. (3)..3

   فَوَیْلٌ لِّلْمُصَلِّینَ ﴿4﴾
 woe to those who pray,(4)..4

   الَّذِینَ هُمْ عَن صَلَاتِهِمْ سَاهُونَ ﴿5﴾
 who are heedless of their prayers (delaying them from their prescribed times), (5)..5

   الَّذِینَ هُمْ یُرَاؤُونَ ﴿6﴾
 who show off, (6)..6

   وَیَمْنَعُونَ الْمَاعُونَ ﴿7﴾
 and prevent the utensils of assistance...(7)..7


     سوره ماعون

          107

اسامی سوره :

1-   ماعون  - کلمه ماعون در آخر سوره بصورت یک شاخصی ویژه بکار رفته و از یک پیام مهم و منحصر بفردی برخوردار است. ماعون از ریشه " معن " و بمعانی زکاه , وسایل اولیه و ضروری زندگی , مال و ثروت .

2-   أَرَأَیْتَ الَّذِی  - براساس قاعده معمول که اولین کلمه سوره ها را به نام سوره میگذارند نام این سوره را هم چنین نامیده اند.

3-     دین یا تکذیب دین  - زیرا خصوصیات و سرنوشت کسانیکه دین خدا را تکذیب میکنند , بیان داشته است.

   سوره ماعون دارای هفت (7) آیه ( بعضی شش آیه گفته اند ) و بیست و پنج (25) کلمه و صدو چهارده (114) حرف است.

توجه : بخش زیرین - یعنی محاسبه اعداد و کمیت ها - را میتوانید جزء مقاله بحساب نیاورید ( شخصی بوده است ) !

تعداد نقطه ................... 54 = 5+7+8+6+6+11+11 [ + 4]

متوسط تعداد حرف در هر آیه ..............  28/16 = 7 تقسیم 114

                                                          19  = 6 تقسیم 114

متوسط تعداد حرف در هر کلمه ..........   56/4  = 25 تقسیم 114

متوسط تعداد کلمه در هر آیه ..................   57/3  = 7 تقسیم 25

میانگین تعداد نقطه در هر آیه .................   7/7   = 7 تقسیم 54

میانگین تعداد نقطه در هر کلمه..............   16/2 = 25 تقسیم 54

میانگین تعداد نقطه در هر حرف..........   47/0 = 114 تقسیم 54


  سوره ماعون مکی است ( بعضی ها آنرا مدنی میدانند ) . بترتیب جمع آوری یکصدو هفتمین سوره که بعد از " قریش " و قبل از " کوثر " و به ترتیب نزول هفدهمین (17) سوره که بعد از " تکاثر " و قبل از " کافرون " نازل شده است.

      عده کثیری از مفسرین ماعون را زکاه معرفی کردند و گفته اند که حکم وجوب زکاه از این سوره بوده است.

  در سوره ماعون , خداوند دو (2) گروه را معرفی میکند ولی کانون اصلی توجه به گروه خاص است. این گروه خاص گروهی هستند که بظاهر مسلمانند ولی درباطن , بدانها نمیتوان مسلمان واقعی گفت. یک گروه دیگر نیز تکذیب کنندگان دین خدایند.

 

     گروه خاص که مرکز توجه اصلی سوره هستند, مسلمانان کافرصفت هستند که البته کافر نبوده و منکر نیستند ولی اعمالشان مثل اعمال گروه دیگر است.

     گروه کافران را با سه (3) علامت معرفی میکند :

1-     دین خدا را مدام تکذیب کرده و پرده بر روی حقائق میکشند.

2-     رحم و انصاف و مروت ندارند , حتی یتیم و بی سرپرست را با خشم و خودخواهی از درگاه خود میرانند.

3-     آنقدر بخیل و دنیاخواه هستند که نه تنها خود کمکی نکرده بلکه دیگران را نیز ترغیب به رسیدگی به ایتام نمیکنند.

 

     در فراز دیگری , گروه خاص یعنی مسلمانان کافرصفت را نیز با سه(3) مشخصه معرفی میکند :

1-     در نماز و عبادت بی رغبت و بی علاقه اند و کاهلی و سستی دارند.

2-     اعمالشان از نماز و... خالصانه نیست بلکه برای ریاء و خودنمائی است.

3-   از زکاه مضایقه کرده و برای پرداخت زکاه در راه برآوردن حاجات ضروری اولیه خانوادگی همسایگان و محتاجان هم دریغ می ورزند. هیچیک از اعمال دو گروه فوق , بویژه  گروه مسلمانان ظاهری , با ایمان به روز جزا , سازگاری ندارد.

 

     أَرَأَیْتَ الَّذِی یُكَذِّبُ بِالدِّینِ

 

    " أَرَأَیْتَ " بمعنی دیدن با چشم سر و نیز دیدن با چشم بصیرت و باطن و خلاصه " معرفت " میباشد. چون خطاب عام است یعنی نفرموده که ( فی المثل ) " ارایت الذی ایهاالرسول و... " پس خطاب به کل مخاطبین و شنوندگان است و منحصر در پیامبر نیست و پیامبر به دلیل شانیت پیامبر بودنش , مخاطب نیست بلکه بدلیل آنکه مانند دیگر انسانها فردی بیننده و شنونده است , میباشد.

     " بِالدِّینِ " , ( دین ) هم بمعنی روز جزاست ( چنانکه در آیه مالک یوم الدین در فاتحه الکتاب منظور از دین, روز جزاست ) و هم بمعنی اصطلاحی دین , میباشد. اما با توجه به پیام سوره , بیشتر معنی اول برای آن مصداق می یابد یعنی :

       آیا ندیدی آنکسی را که روز قیامت  ( روز جزا ) را منکر بود؟!


 

     فَذَلِكَ الَّذِی یَدُعُّ الْیَتِیمَ

 

     " یَدُعُّ " , ( دع ) بمعنی راندن , باصطلاح امروزی " دک کردن " . البته بطور علمی و شفاف یعنی راندن و رد کردن به امر و توپ و تشر و بزور و اجبار.
     منکر روز جزا از جهت صفت ممیزه کسی است که یتیم را بزور از در خانه خود راند, هم بر فرد مشخصی  دلالت میکند ( که گفته اند ولید بن مغیره منظور بوده است ) و هم میتواند بعنوان یک صفت برای منکرین روز جزا باشد , چرا که راندن یتیم از در خانه با شرایط و روح ایمان و ایقان و باور داشته باشد روز جزا و روز بازپسین و قیامت و معاد را نمیتواند چنین معامله ای با ایتام کند.
     ( ارزش رسیدگی به ایتام در قرآن بایستی خیلی زیاد باشد که گناهش را در ردیف منکرین قیامت آورده است ).


 

     وَلَا یَحُضُّ عَلَى طَعَامِ الْمِسْكِینِ

 

     " حُضُّ " یعنی ترغیب و تشویق و تحریک و ایجاد انگیزه , یعنی مردم را به طعام مساکین ترغیب و تحریص نمیکنند.

     جدای از اقدام به عمل یعنی رسیدگی به وضع فقراء و مساکین و بویژه ایتام اصل تبلیغ در اسلام برای امورات خیر مثل همین عمل دارای ارزش ویژه خواهد بود. بنظر میرسد که اجر مبلغ کمتر از اجر عامل نباشد.

 

     فَوَیْلٌ لِّلْمُصَلِّینَ, الَّذِینَ هُمْ عَن صَلَاتِهِمْ سَاهُونَ



ادامه دارد ...........


هدیه بروح  ابوی عزیزم " مرحوم احمد زارع "
محمود زارع
( مازندران . ساری . سوربن )
یکشنبه بیست و دوم آبان 1384

http://www.mzare.ir
http://bahoo.blogfa.com



مطالب مرتبط:
نظری به سوره مبارکه الم تر... ( قسمت اول )
نظری به سوره مبارکه الم تر... ( قسمت دوم )
تاملی در سوره العادیات (01)
تاملی در سوره العادیات (02)
بررسی اجمالی سوره مبارکه ماعون (قسمت اول)

بررسی اجمالی سوره مبارکه ماعون ( قسمت دوم )

...








توجه: استفاده از تصویر برای سایتها و وبلاگها بدون انجام تغییر آزاد است؛ کپی برداری از متن با ذکر نام و درج لینک بلامانع میباشد. برای تبادل لینک بعد از برقرای لینک تارنمای ما؛اطلاع دهند تا بررسی شود.